बाबुरामकी छोरी राजनीतिमा

काठमाडौं, फागुन २९– संविधानसभाको प्रत्यक्ष चुनाव जितेका मन्त्रीद्वय बाबुराम भट्टराई र हिसिला यमीकी छोरी मानुषीले केन्द्रीय क्याम्पस, कीर्तिपुरको स्ववियु चुनावमा बिहीबार उम्मेदवारी दिएकी छिन्। मिनी निर्वाचनका रूपमा चिनिने स्ववियु चुनावमा उनले माओवादी निकट अखिल क्रान्तिकारीका तर्फबाट सचिव पदमा उम्मेदवारी दिएकी हुन्। यसअघि सोही क्याम्पसमा अखिल क्रान्तिकारीको कोषाध्यक्ष रहेकी मानुषीले भाग लिएको यो पहिलो चुनाव हो। उनका बाबु भट्टराई गोरखा २ बाट चुनावमा सबभन्दा बढी मतान्तरले सभासदमा विजयी भएका थिए। यमी काठमाडौं ७ बाट चुनिएकी हुन्। उनी यमी र भट्टराईकी एक्ली छोरी हुन्।
मानुषीक्रान्तिकारीले महासचिव हिमाल शर्माको नेतृत्वमा केन्द्रीय क्याम्पसको स्ववियुमा आफ्नो प्यानल खडा गरेको छ। अन्य संगठनका भने महासचिव तहका कोही नेता स्ववियु चुनावमा होमिएका छैनन्। मानुषी राजनीतिशास्त्र दोस्रो वर्षकी विद्यार्थी हुन्। उनी ७९ दशमलव २ प्रतिशत अंक ल्याएर यस वर्ष सर्वोत्कृष्ट बनेकी थिइन्। संयोग, यसै वर्ष दोस्रो सर्वोत्कृष्ट हुने साजन पौडेल पनि माओवादी प्रवक्ता दिनानाथ शर्माका छोरा हुन्। पारिवारिक वातावरण नै राजनीतिक भएकाले सानै उमेरमा आफूभित्र राजनीतिको चस्का पसेको उनले बताइन्। आमाबाबु नै तात्कालीन सरकारविरोधी आन्दोलनमा संलग्न रहेकाले मानुषीले आफ्नै आँखाले उनीहरूलाई प्रहरीले समातेको देखेकी थिइन्। उनी राजनीतिक कार्यक्रममा पनि संलग्न हुन्थिन्। घरमा आउने नेता र तिनका राजनीतिक कुराकानीले राजनीतिप्रति आकर्षित गरेको उनले बताइन्। ´बाआमा नै राजनीतिमा संलग्न, अनि घरमा पनि नेताहरू आउनुहुन्थ्यो, कार्यक्रममा सहभागी हुन्थें,´ विश्वविद्यालय कीर्तिपुरमा उम्मेदवारी दर्ता गराएपछि मानुषीले दैनिकीसित भनिन्, ´मैले थाहा पाएपछि नै म राजनीतिप्रति अप्रत्यक्ष रूपमा संलग्न रहें।´ मानुषीले थाहा पाउँदा उनका बाबु भूमिगत थिए। १८ माघ २०४२ मा काठमाडौंमा जन्मेकी मानुषीले भनिन्, ´आमा पनि महिला संघमा हुनुहुन्थ्यो। सानैदेखि राजनीतिक सचेतता जाग्दै आयो।´ उनले राजनीतिमा औपचारिक रूपमा साइत गरेको भने सात वर्षमात्र भयो। ११ कक्षामा पढ्दा उनले पार्टी सदस्यता पाएकी थिइन्। त्यसैबेला एकता समाजमा प्रतिबन्ध लागेपछि बनेको नेपाली जनअधिकार सुरक्षा फोरमबाट उनले औपचारिक रूपमा पार्टीको काम थालेकी थिइन्। उनले भारतको दिल्लीस्थित एनडीएमसी नवयुग स्कुल नामक सरकारी स्कुलबाट विज्ञान संकायबाट प्लस टु पास गरेकी हुन्। ६/७ कक्षा पढ्ने बेलादेखि उनले राजनीतिक र शैक्षिक लेख लेख्न थालेको बताइन्। पढ्नलाई भने फिक्सन पनि मन पराउने मानुषीले लेख्न भने ननफिक्सन मन पराउँछिन्। स्ववियू चुनावमा भाग लिन एमाले अखिल र नेवि संघका पदाधिकारीले विद्यार्थी राजनीतिमै वर्षौं बिताए पनि उनलाई भने दुई वर्षमात्र कुर्नुपर्‍यो। आफ्नो संगठनले उठाएको मुद्दाका आधारमा आफूहरूले चुनाव जित्ने उनको दाबी छ। ´राज्यको पुनर्संचनासँग जोडेर स्ववियूको पुनःसंचरना र भ्रष्टाचारमुक्त स्ववियू बनाउने हाम्रो मुख्य एजेण्डा हो,´ मानुषीको कथन थियो, ´जसरी संविधानसभा माओवादीको एजेण्डा थियो र जित्यो पनि। त्यसैगरी राष्ट्रिय एजेण्डा नै शैक्षिक पुनःसंरचना बनेको छ। जो हामीसँग नै जोडिएको छ। फेरि बलिदान र इतिहास पनि हामीसँगै जोडिएको छ।´ उनले आफ्नो प्यानलले नै जित्ने तर्क पेश गर्दै भनिन्, ´अरूलाई त धेरै पटक हेरिसके। परिवर्तन चाहने विद्यार्थीले दिने भोट नै हामीलाई हो।´
आफूले निर्वाह गरेको जिम्मेवारी र क्षमताकै आधारमा क्रान्तिकारीले टिकट दिएको उनको तर्क छ। भट्टराई र यमीको छोरी भनेर चिनिने पहिचान र नाता आफूले मेटाउन चाहेर पनि नसकिने उनले बताइन्। ´मैले बोकेको पहिचान त सधैं रहने छ,´ उनले भनिन्। आफ्ना बाआमा भूमिगत भएपछि लामो समयसम्म भारतमा रहेकी मानुषीले विशेष समितिमा रहेर अंग्रेजी पत्रिका ´द वर्कर´मा सहयोग गरेको बताइन्। ´फरिदाबाद, दिल्लीमा मजदुरहरूसँग रहेर आन्दोलनमा पनि सहभागी भएँ,´ उनले भनिन्। प्लस टु सकेपछि उनले दिल्ली विश्वविद्यालयबाट राजनीतिशास्त्रमा अनर्स गरेकी थिइन्। उनले केही महिनाअघि मात्र चिनियाँ भाषा र संस्कृतिमा चीनमा चार महिने तालिम लिएकी बताइन्। ´नयाँ नेपाल बनाउन स्ववियु पनि नयाँ हुनुपर्छ। त्यसैले हामीले जित्छौं। म ढुक्क छु,´ मानुषीले भनिन्।